TA’LIMNI TURLI DARAJALARDA MOLIYALASHTIRISH: RESURS TAQSIMOTI, SAMARADORLIK VA IJTIMOIY TENGLIK TENDENSIYALARI
Abstract
Maqolada maktabgacha, umumiy o‘rta, professional va oliy ta’limni moliyalashtirishning zamonaviy holati hamda rivojlanish tendensiyalari tizimli tahlil qilinadi. Tadqiqotda ta’lim xarajatlarining faqat mablag‘ hajmi bilan emas, balki resurslarning adolatli taqsimlanishi, natijadorlik, boshqaruv shaffofligi, ehtiyojga asoslangan budjetlashtirish va ta’lim bosqichlari o‘rtasidagi uzviylik bilan baholanishi zarurligi asoslanadi. Xalqaro tajriba shuni ko‘rsatadiki, boshlang‘ich va umumiy o‘rta ta’limga barqaror davlat investitsiyasi inson kapitalining poydevorini yaratadi, professional ta’limga yo‘naltirilgan maqsadli moliyalashtirish esa mehnat bozoridagi malaka nomuvofiqligini kamaytiradi, oliy ta’limda esa davlat, xususiy sektor va talaba moliyaviy ishtiroki o‘rtasidagi muvozanat muhim ahamiyat kasb etadi. Maqolada O‘zbekiston ta’lim tizimida moliyalashtirishni strategik rejalashtirish, natijaga yo‘naltirilgan budjet, mahalliy ehtiyojlar indikatorlari va ijtimoiy tenglik mezonlari asosida takomillashtirish bo‘yicha ilmiy-amaliy xulosalar beriladi.
References
- 1. World Bank, UNESCO & GEM Report. (2024). Education Finance Watch 2024. Washington, DC: World Bank.
- 2. OECD. (2025). Education at a Glance 2025: OECD Indicators. Paris: OECD Publishing.
- 3. UNESCO. (2024). Global Education Monitoring Report 2024/5: Leadership in education – Lead for learning. Paris: UNESCO.
- 4. UNICEF. (2023). Uzbekistan Partnership Compact for Education Reform 2023–2026. Tashkent: UNICEF.
- 5. World Bank. (2025). Education and Skills: Education portfolio and financing overview. Washington, DC: World Bank.
- 6. Psacharopoulos, G., & Patrinos, H. A. (2018). Returns to investment in education: a decennial review of the global literature. Education Economics, 26(5), 445–458.
- 7. Hanushek, E. A., & Woessmann, L. (2015). The Knowledge Capital of Nations. Cambridge, MA: MIT Press.
- 8. Levin, H. M., & McEwan, P. J. (2001). Cost-Effectiveness Analysis: Methods and Applications. Thousand Oaks: SAGE.
- 9. O‘zbekiston Respublikasi. (2023). O‘zbekiston–2030 strategiyasi. Toshkent.
- 10. World Bank. (2025). Modernized student financing system to expand access to education in Uzbekistan. Washington, DC: World Bank.