BOKS SPORTINING INSON XARAKTERINI SHAKLLANTIRISHDAGI ROLI

Abstract

Mazkur maqolada boks sportining inson xarakterini shakllantirishdagi pedagogik, psixologik, ijtimoiy va axloqiy ahamiyati DSc darajasidagi ilmiy yondashuv asosida tahlil qilinadi. Boks ko‘pincha faqat kuch, zarba texnikasi yoki musobaqaviy natija bilan bog‘lab talqin qilinadi, biroq uning chuqur mohiyatida shaxsni intizom, qat’iyat, iroda, mas’uliyat, o‘zini boshqarish, raqibga hurmat, mehnatsevarlik va stressga bardoshlilik ruhida tarbiyalovchi murakkab sport-pedagogik tizim mavjud. Tadqiqotda boks mashg‘ulotlari inson xarakterining emotsional barqarorlik, irodaviy mustahkamlik, axloqiy nazorat va ijtimoiy moslashuvchanlik kabi tarkibiy qismlariga qanday ta’sir ko‘rsatishi nazariy jihatdan asoslanadi. Shuningdek, maqolada O‘zbekiston sport siyosatida jismoniy tarbiya va ommaviy sportni rivojlantirish, yoshlarni sog‘lom turmush tarziga jalb qilish, sport-ta’lim muassasalarida tarbiyaviy muhitni kuchaytirish masalalari boks misolida yoritiladi. O‘zbekiston bokschilarining xalqaro maydondagi yutuqlari, xususan Parij–2024 Olimpiadasida boks bo‘yicha beshta oltin medal qo‘lga kiritilgani boks maktabining nafaqat sport natijasi, balki milliy iroda, vatanparvarlik va shaxsiy mas’uliyat maktabi sifatidagi ahamiyatini ko‘rsatadi [10]. Maqola natijalarida boks mashg‘ulotlarini tarbiyaviy maqsad bilan tashkil etish uchun murabbiy shaxsiy namunasi, mashg‘ulot intizomi, xavfsizlik madaniyati, psixologik tayyorgarlik, axloqiy refleksiya va ijtimoiy-ma’naviy monitoring muhim omillar sifatida asoslanadi.