AVTOMATLASHTIRILGAN MATN-GENERATSIYA VOSITALARIGA HADDAN TASHQARI TAYANISHNING AKADEMIK MUSTAQILLIKKA SALBIY TA’SIRI: GLOBAL ILMIY MANBALARGA ASOSLANGAN TAHLILIY SHARH

Authors

  • Norqulov Sardor Toshkent Davlat Tibbiyot Universiteti Author

Keywords:

avtomatlashtirilgan matn-generatsiya, akademik mustaqillik, akademik halollik, generativ sun’iy intellekt, tanqidiy fikrlash, akademik yozuv

Abstract

Bugungi kunda generativ sun’iy intellekt vositalari, xususan avtomatlashtirilgan matn generatsiya vositalari, akademik ish jarayoniga keng kirib bormoqda. Bu vositalar samaradorlik va kontent ishlab chiqarish tezligini oshirsa ham, ularning haddan tashqari keng qo‘llanilishi akademik mustaqillikka va ilmiy halollikka salbiy ta’sir ko‘rsatadi. Asosiy muammo — talabalar va tadqiqotchilar tomonidan AI vositalariga haddan tashqari tayanish oqibatida tanqidiy fikrlash, ijodkorlik hamda mustaqil izlanish qobiliyatining zaiflashuvi va akademik halollik tamoyillarining buzilishi holatlarining yuzaga kelishidir. Ushbu sharh mamlakatlar va oliy ta’lim muassasalari misolida mavjud ilmiy adabiyotlar, statistik natijalar va ilg‘or tadqiqotlar asosida tahlil qilinadi va muammolarga yechim taklif etadi.

Downloads

Download data is not yet available.

References

Abdullah, Muhammad Fazli & Akbar, Farah & Ibrahim, Zahid. (2025). THE IMPACTS OF GENERATIVE AI ON ACADEMIC INTEGRITY IN HIGHER EDUCATION: A SYSTEMATIC LITERATURE REVIEW. MALIM JURNAL PENGAJIAN UMUM ASIA TENGGARA (SEA JOURNAL OF GENERAL STUDIES). 26. 29-42. 10.17576/malim-2025-2601-03.

Axmadaliyeva, N., Imamova, A., Nigmatullayeva, D., Jalolov, N., & Niyazova, O. (2022). Maktabgacha yoshdagi bolalarda sog ‘lom turmush tarzini shakllantirishning dasturiy platformasi.

Bittle, K., & El-Gayar, O. (2025). Generative AI and Academic Integrity in Higher Education: A Systematic Review and Research Agenda. Information, 16(4), 296. https://doi.org/10.3390/info16040296

Cotton, D. R. E., Cotton, P. A., & Shipway, J. R. (2024). Chatting and cheating: Ensuring academic integrity in the era of ChatGPT. Innovations in Education and Teaching International, 61(2), 228–239. https://doi.org/10.1080/14703297.2023.2190148

He, Y., & Bu, Y. (2025). Academic journals’ AI policies fail to curb the surge in AI-assisted academic writing. arXiv. https://arxiv.org/abs/2512.06705?utm_source=chatgpt.com

Hoover, A. (2024, April 9). Students are likely writing millions of papers with AI. WIRED. https://www.wired.com/story/student-papers-generative-ai-turnitin/?utm_source=chatgpt.com

Ikramova, N. A., Jalolov, N. N., Mirsagatova, M. R., Kasimova, K. T., Sadirova, M. K., & Sultonov, E. Y. (2025, April). AMBIENT TEMPERATURE AND THE RISK OF THERMOREGULATORY DISORDERS AMONG TRAFFIC POLICE OFFICERS: AN EPIDEMIOLOGICAL ANALYSIS. International Conference on Advance Research in Humanities, Applied Sciences and Education.

Khalifa, M., & Albadawy, M. (2024). Using artificial intelligence in academic writing and research: An essential productivity tool. Computer Methods and Programs in Biomedicine Update, 5, Article 100145. https://doi.org/10.1016/j.cmpbup.2024.100145

Lund, B. D., Lee, T. H., Mannuru, N. R., & Arutla, N. (2025). AI and academic integrity: Exploring student perceptions and implications for higher education. Journal of Academic Ethics. https://doi.org/10.1007/s10805-025-09613-3

Nigmatullayeva, D. J., & Umedova, M. E. (2025, December). THE IMPACT OF VITAMIN A, D, AND B-GROUP DEFICIENCIES ON COGNITIVE DEVELOPMENT IN CHILDREN. International Conference on Advance Research in Humanities, Applied Sciences and Education.

Rahimov, B. B., Salomova, F. I., Jalolov, N. N., Sultonov, E. Y., Qobiljonova Sh, R., & Obloqulov, A. G. (2023). O ‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI NAVOIY SHAHRI HAVO SIFATINI BAHOLASH: MUAMMOLAR VA YECHIM YOLLARI.

Rihsitillaevna, M. M., Rustamovna, K. S., & Nodir o'g'li, J. N. (2023). CONSEQUENCES OF HYGIENIC POLLUTION FACTORS. Spectrum Journal of Innovation, Reforms and Development, 14, 38-42.

Sadirova, M. K., & Umedova, M. E. (2025, April). WORK OF MEDICAL STAFF IN PHYSIOTHERAPY ROOMS CONDITIONS. In The Conference Hub (pp. 164-168).

Salomova, F. I., Mavlonov, A., & Abdukadirova, L. K. (2024). Talabalar o’rtasida gastritning tarqalishi va to’g’ri ovqatlanishning ahamiyati.

Sipayung, F. L. M., Luhtfiyyah, R., & Rozak, D. R. (2025). The Academic Integrity in the Use of AI-Assisted Academic Writing: University Students’ Perspectives and Practices. JELITA, 6(2), 600-611. https://doi.org/10.56185/jelita.v6i2.1095

Umedova, M. E., & Nigmatullayeva, D. J. (2025, December). INTERNET ADDICTION AND THE LEVEL OF PSYCHOLOGICAL FATIGUE AMONG PRIMARY SCHOOL STUDENTS: AN EPIDEMIOLOGICAL ANALYSIS. International Conference on Advance Research in Humanities, Applied Sciences and Education.

Yusuf, A., Pervin, N., & Román-González, M. (2024). Generative AI and the future of higher education: A threat to academic integrity or reformation? Evidence from multicultural perspectives. International Journal of Educational Technology in Higher Education, 21(1), Article 21. https://doi.org/10.1186/s41239-024-00453-6

Zhai, C., Wibowo, S., & Li, L. D. (2024). The effects of over-reliance on AI dialogue systems on students’ cognitive abilities: A systematic review. Smart Learning Environments, 11, Article 28. https://doi.org/10.1186/s40561-024-00316-7

Ахмадалиева, Н. О., Нигматуллаева, Д. Ж., Ёкубов, М. С., & Хакимова, Д. С. (2018). Исследование показателей терморегуляции у рабочих в условиях нагревающего микроклимата. In INTERNATIONAL INNOVATION RESEARCH (pp. 223-225).

Жумаев, С. А., Тожиаҳмадов, С. С., & Умедова, М. Э. (2025, April). СОЦИАЛЬНО-ГИГИЕНИЧЕСКИЕ АСПЕКТЫ ИЗУЧЕНИЯ ЗДОРОВЬЯ ДЕТЕЙ РОДИВШИХСЯ С БОЛЬШИМ ВЕСОМ. In The Conference Hub (pp. 125-128).

Закирходжаев, Ш. Я., & Паттахова, М. Х. (2023). Коррекция диетического питания пациентов с заболеваниями печени после перенесенного Covid-19 с применением местных продуктов.

Зокирхужаев, Ш. Я., Рустамова, М. Т., Паттахова, М. Х., Нарзиев, Н. М., Жалолов, Н. Н., & Муталов, С. Б. (2023). Коронавирус инфекцияси ва жигар зарарланиши. Kobiljonova, SR, Jalolov, NN, Sharipova, SA, & Mirsagatova, MR (2022). COMBINED SKIN AND RESPIRATORY MANIFESTATIONS OF FOOD ALLERGY IN CHILDREN.

Нигматуллаева, Д. Ж. (2018). Исследование функционального состояния зрительного и слухового анализаторов у работников умственного труда. In advanced science (pp. 218-220).

Рахимов, Б. Б., Саломова, Ф. И., Жалолов, Н. Н., Султонов, Э. Ю., & Облакулов, А. Г. (2023). Оценка качества атмосферного воздуха в городе навои, республика Узбекистан: проблемы и решения. In Сборник трудов по материалам Международной научно-практической конференции.

Умедова, М. Э., Акбарова, М. А., Таджидинова, А. Ж., & Сунатуллаева, С. Т. (2025, April). Оценка угрозы излишнего поступления в организм поваренной соли за счет употреблении хлебобулочных изделий. International Conference on Advance Research in Humanities, Applied Sciences and Education.

Downloads

Published

2025-12-30