ЙЎЛ ҲАРАКАТИ ХАВФСИЗЛИГИНИ ТАЪМИНЛАШДА ЮРИДИК ЖАВОБГАРЛИКНИ ДИФФЕРЕНЦИАЦИЯ ҚИЛИШНИНГ КОНЦЕПТУАЛ АСОСЛАРИ ВА ДЕЛИКТАР ПРОФИЛАКТИКА САМАРАДОРЛИГИНИ ОШИРИШ СТРАТЕГИЯЛАРИ
Keywords:
Йўл ҳаракати хавфсизлиги, юридик жавобгарлик дифференциацияси, маъмурий ва жиноий деликвентлик, превентив санкциялар, маъмурий преюдиция, жазо бал тизими, BAC (алкоголь концентрацияси), санкциялар калибровкаси, виктимологик детерминация, ҳуқуқий таъсир чоралари.Abstract
Ушбу мақолада транспорт воситаларини бошқариш ва йўл ҳаракати хавфсизлиги соҳасидаги ҳуқуқбузарликлар учун маъмурий ва жиноий жавобгарликни табақалаштиришнинг (дифференциация) фундаментал ҳуқуқий муаммолари тадқиқ этилган. Муаллиф амалдаги миллий қонунчиликнинг ҳуқуқбузарлик оқибатларига йўналтирилган «реактив» моделини танқидий таҳлил қилиб, унинг ўрнига хавф-хатарларни олдиндан баҳолашга асосланган «превентив» ёндашув зарурлигини асослаб беради. Тадқиқот доирасида ривожланган хорижий давлатлар (Германия, Буюк Британия, Франция, Хитой) ва МДҲ мамлакатлари тажрибаси қиёсий-ҳуқуқий (comparative law) жиҳатдан ўрганилган. Хусусан, деривант хулқ-атворнинг такрорийлиги, мастлик даражаси (BAC индикаторлари), тезлик режимининг критик чегаралари ва субъектив қасд элементларини ҳисобга олувчи жавобгарлик моделлари таҳлил қилинган. Мақола якунида маъмурий преюдиция институтини модернизация қилиш, жазо бал тизимини (demerit points system) оптималлаштириш, санкцияларни математик прогрессия асосида калибрлаш ҳамда виктимологик профилактика инструментларини жорий этишга қаратилган тизимли таклиф ва мулоҳазалар илгари сурилган.












