MIOKARD INFARKTI RIVOJLANISHIDA IJTIMOIY-GIGIYENIK OMILLARNING ROLI

Authors

  • Azamatova Dilnoza O’ktam qizi1 , G’uzorova Ozoda Uchqun qizi2, Toshkent davlat tibbiyot universiteti, talaba 1,2 Author
  • Jalolov Nozimjon Nodir o’g’li 3 Toshkent davlat tibbiyot universiteti, kafedra assistenti 3 Author

Keywords:

Miokard infarkti, ijtimoiy-gigiyenik omillar, yurak-qon tomir kasalliklari, stress, chekish, gipertoniya, ovqatlanish, jismoniy faollik, ekologik xavf omillari.

Abstract

Miokard infarkti bugungi kunda dunyo bo‘yicha o‘lim va nogironlikning eng yuqori ko‘rsatkichini tashkil etayotgan yurak-qon tomir kasalliklari guruhiga kiradi. Kasallikning rivojlanishida irsiy omillar bilan bir qatorda turmush tarzi, ijtimoiy muhit va gigiyenik omillarning roli beqiyosdir. So‘nggi yillarda noto‘g‘ri ovqatlanish, stress darajasining oshishi, chekish, spirtli ichimliklar, jismoniy faollikning pasayishi va ekologik omillar miokard infarkti xavfini keskin oshirayotganligi aniqlangan. Mazkur maqolada ijtimoiy-gigiyenik omillar va ularning miokard infarkti rivojlanishiga ta’siri ilmiy adabiyotlar hamda epidemiologik tadqiqotlar asosida o‘rganildi. Tahlil natijalari aholining turmush tarzi, mehnat sharoitlari, psixoemotsional stress, zararli odatlar va ovqatlanish madaniyati yurak xuruji xavfini sezilarli darajada belgilovchi omillar ekanligini ko‘rsatadi.

Downloads

Download data is not yet available.

References

1. American Heart Association. Heart Disease and Stroke Statistics, 2022–2024.

2. Axmadaliyeva, N. O., Bozorova, M. Y., Nigmatullayeva, D. J., & Jalolov, N. N. (2023). GIPERTONIYA KASALLIGI SABABLARI VA DAVOLASH USULLARI. Евразийский журнал медицинских и естественных наук, 3(6 Part 2), 130-133.

3. Braunwald E. Heart Disease: A Textbook of Cardiovascular Medicine. – Philadelphia: Elsevier, 2020.

4. Gaziano T., Libby P. Risk factors for myocardial infarction and cardiovascular diseases. – Circulation Journal, 2019.

5. Guyton A.C., Hall J.E. Textbook of Medical Physiology. – Philadelphia: Elsevier, 2021.

6. Iskandarova, G. T., & Samigova, N. R. (2024). Hygienic description of chemical factor in mechanical engineering enterprises (Doctoral dissertation, Germany).

7. Jahon sog‘liqni saqlash tashkiloti. Yurak-qon tomir kasalliklarining profilaktikasi bo‘yicha tavsiyalar. – Jeneva, 2022.

8. Jalolov, N. N. (2023). MIOKARD INFARKTI PROFILAKTIKASIDA SOGʻLOM TURMUSH TARZINING O’RNI. In E Conference Zone (pp. 1-5).

9. Jalolov, N. N., Sobirov, O. G., & Kabilzhonova, S. R. (2023). The role of a healthy lifestyle in the prevention of myocardial infarction.

10. Jalolov, N. N., Umedova, M. E., & Ikramova, N. A. (2025, April). Occupational risk factors for workers operating in hot climates: the case of traffic police officers. International Conference on Advance Research in Humanities, Applied Sciences and Education.

11. Khilola, T. K. (2024). Assessment of environmental conditions in tashkent and relationship with the population suffering from cardiovascular diseases.

12. Kosimova, K. T., Jalolov, N. N., & Ikramova, N. A. (2025, April). THE RELATIONSHIP BETWEEN AIR POLLUTION AND ARTERIAL HYPERTENSION. International Conference on Advance Research in Humanities, Applied Sciences and Education.

13. Lisitsyn Yu.P. Obshchaya gigiyena va sog‘liqni saqlash asoslari. – Moskva, 2017.

14. O‘zbekiston Respublikasi Sog‘liqni saqlash vazirligi. Yurak-qon tomir kasalliklarining profilaktikasi bo‘yicha klinik tavsiyalar. – Toshkent, 2021.

15. Oganov R.G., Maslennikova G.Ya. Yurak-qon tomir kasalliklari epidemiologiyasi va profilaktikasi. – Moskva, 2019.

16. Umida, X., Aziz, I., Guzal, I., & Nargiz, S. (2024). Hygienic Characterization of the Chemical Factor in Mechanical Engineering Enterprises. American Journal of Medicine and Medical Sciences, (14), 5.

17. World Health Organization (WHO). Cardiovascular diseases (CVDs) factsheet. – Geneva, 2023.

18. World Health Organization. Cardiovascular diseases global report, 2024.

19. Yusuf S., Hawken S. Effect of potentially modifiable risk factors associated with myocardial infarction. – The Lancet, 2004.

20. Рахимов, Б. Б., Саломова, Ф. И., Жалолов, Н. Н., Султонов, Э. Ю., & Облакулов, А. Г. (2023). Оценка качества атмосферного воздуха в городе навои, республика Узбекистан: проблемы и решения. In Сборник трудов по материалам Международной научно-практической конференции.

21. Sherkuzieva, G. F., Salomova, F. I., Samigova, N. R., & Yuldasheva, F. U. (2023). RESULTS OF TOXICITY STUDY OF BIOLOGICAL FERTILIZER" YER MALHAMI" FOR INHALATION CHRONIC EFFECTS.

22. Iskandarova, G., Samigova, N., Tashpulatova, M., Utaev, S., & Saydullaev, O. (2023). Features of the technological process in the production of injectable drugs at pharmaceutical enterprises and hygienic assessment of microclimate at workplaces. Journal of Coastal life medicine Received, 1(11), 1319-1328.

Downloads

Published

2026-03-19